'Annem ve babam birlikte ötenaziyi seçti, onların yasını yalnız başıma tutuyorum'

Bazı okuyucular bu haberdeki ifadeleri rahatsız edici bulabilir. 2024 yılının Haziran ayında bir sabah erken saatlerde Bas, Hollanda'nın kuzeyindeki güneşli bir marinada park etmiş olan anne ve babasının karavanının yanına arabasını çekti. Babası Jan ve annesi Els, evlilik hayatlarının büyük bölümünü su üzerinde geçirmişti. Artık 70'li yaşlarında olan çift, bir yüzen evde yaşamayı sürdüremiyordu. Yatlar ve küçük teknelerin yakınına park edilmiş karavanları, bunun yerini alabilecek en iyi seçenekti.

Jan ve Els oğullarının arabasına bindi. Bas motoru çalıştırdı. Bu, anne ve babasını herhangi bir yere son kez götüreceği yolculuk olacaktı. Jan ve Els için ise bu yolculuk, yani yerel bakımevine ötenazi için yapılan bu seyahat, son yolculuktu.

O sabah saat 10.30'da doktorlar tarafından ölümcül ilaç verilecek ve Hollanda'da "ikili ötanazi" olarak bilinen uygulamayla birlikte hayatlarını sonlandıracaklardı. Bu uygulama yasal ve nadir görülüyor, ancak her yıl daha fazla Hollandalı hayatına bu şekilde son vermeyi tercih ediyor.

Ölümle sonuçlanacak ötenazi randevularından üç gün önce Jan ve Els, karavanlarında BBC'ye röportaj vermişti. Jan, Hollanda'nın iç su yollarında yıllarca yük taşımaktan kaynaklanan sürekli ağrılarla yaşıyordu. Els'e ise demans teşhisi konmuştu. Hikâyeleri dünyanın dört bir yanında haber oldu ve tartışıldı.

Şimdi, iki yıldan fazla zaman geçtikten sonra, çiftin tek çocuğu o dönem yaşadıklarını anlatıyor. Anne ve babasını ölümlerini ertelemeye ikna etmeye çalışırken bir yandan da yaşamlarına son verme kararlarını nasıl desteklediğini dile getiriyor. Ayrıca anne ve babasının kararının üzerinde yarattığı duygusal yükü ve ardından gelen derin yalnızlığı da paylaşıyor.

Bas, bakımevine giden yol için Friesland'ın çayırlarından ve kanallarından geçen manzaralı bir rota planlamıştı. "O yolculuğun tamamını hâlâ hatırlıyorum" diyor. Annesi arka koltukta oturuyordu, babası ise yanında. İlk başta konuştular. Els, ötanaziyi seçme kararında kararlı görünüyordu.

"Annem bu konuda tamamen emindi, kararından emindi" diyor Bas. "Ama babam biraz duygusaldı." Jan, oğluna doğru şeyi yapıp yapmadıklarını sordu. Bas buna hazırlıksız yakalandı; şüphe duyanın annesi olacağını düşünmüştü. "Annem hayatı her zaman çok severdi" diyor. "'80, hatta belki 90 yaşına kadar yaşamak isterdim' dediğini hatırlıyorum."

Ancak babası, yıllardır çektiği ağrılar nedeniyle 10 yıldan uzun süredir ötanaziden söz ediyordu. Bas, arabada babasına güven vermeye çalıştı. Jan sakinleştikten sonra konuşmadan yol aldılar, müzik dinlediler ve dışarıdaki manzarayı izlediler.